LỄ ĐÊM GIÁNG SINH - A,B,C
Is 9:1-6; Tt 2:11-14; Lc 2:1-14
Lm Đào Trung op : Sứ Điệp Ḥa B́nh "Đêm Noel Hạnh Phúc"
Lm. Giuse Nguyễn Cao Luật, op : Cái Đêm Hôm Ấy...
Lm. Giuse Nguyễn Cao Luật, op: Đánh Thức Những Tiềm Năng
Lm. Giacôbê Phạm Văn Phượng op : Thiên Chúa T́nh Thương
Fr. Jude Siciliano, op : Thiên Chúa Đă Đoái Thương Dân Người:
V.Kỳ OP : Giáng Sinh Niềm Vui Cho Mọi Người
Thỏ Trắng : Tâm Hồn Giáng Sinh
Lm Đỗ Lực op : Đường Nào Cho Chúa Đến
Sứ Điệp Ḥa B́nh :
Đêm Noel Giữa Thế Chiến Thứ Nhất
(Phim Tư Liệu giới thiệu Phim Đêm Noel Hạnh Phúc :Mời click vào đây)
Năm 2005, có một bộ Phim nổi tiếng được thực hiện tại Pháp mang tên "Đêm Noel Hạnh Phúc" (Joyeux Noel) tái hiện lại một đêm Noel Thanh B́nh hiếm hoi năm 1914, trong cuộc thế chiến thứ nhất.
Hôm ấy, vào lúc gần nửa đêm 24-12-1914. Ngay trong cuộc chiến khốc liệt giữa quân đội Đức và phe đồng minh. Bỗng có tiếng chuông giáo đường từ xa vọng tới, tiếng chuông báo hiệu thánh lễ Nửa Đêm của thánh đường nào đó. Tiếng chuông khiến đôi bên đều tạm ngưng tiếng súng, một sự thinh lặng bao trùm cả không gian. Những người lính cố lắng tai theo dơi tiếng chuông đang ngân nga, và ngước mắt lên trời cầu nguyện. Có lẽ họ đang tưởng nhớ đến khung cảnh ấm cúng của gia đ́nh ḿnh, nghĩ đến bữa "réveillon" với người thân bên ḷ sưởi, và nhớ đến con gà tây truyền thống.
Thế rồi điều kỳ diệu đă xảy ra. Một binh sĩ nào đó bỗng cất lên tiếng hát từ chiến hào. Anh hát lên bản thánh ca "Đêm Thánh Vô Cùng".
"Silent night, holy night - All is calm, all is bright.
Round upon Virgin, Mother And Child.
Holy Infant so tender and mild.
Sleep in heavenly peace - Sleep in heavenly peace".
Và không ai bảo ai, từ khắp các chiến hào khác những binh sĩ đang là đối thủ của nhau, cùng ḥa theo bản thánh ca bất hủ ấy. Họ là những người Anh, Scotland, Pháp và Đức. Một vài sĩ quan của các bên rời chiến hào, tiến về phía trước và bắt tay nhau. Họ thống nhất tất cả sẽ tạm ngưng cuộc chiến.
Sau đó đến lượt các chiến binh khác. Tất cả những người lính của các bên đều tạm gác súng, giơ cao bàn tay không vũ khí, họ rời chiến hào tiến ra vành đai trắng. Họ ôm lấy nhau, gửi cho nhau những lời cầu chúc và những món quà giáng sinh. Họ góp nhau phần nhu yếu phẩm của ḿnh để tổ chức chung bữa tiệc nhỏ mừng ngày ra đời của Ngôi Lời giáng thế. Họ chuyền tay nhau điếu x́ gà của Anh, uống chung những ly rượu vang của Pháp, và whisky của Anh. Chưa bao giờ những điếu thuốc và ly rượu lại ấm áp t́nh người đến thế.
Đạo diễn của bộ phim, ông Christian Carion kể rằng : "Tôi thực sự xúc động và bất ngờ khi đọc những tài liệu lịch sử viết về cuộc thế chiến thứ nhất, đề cập đến biến cố có thật này. Nhất là khi được đọc một vài đoạn trích từ các lá thư của những người lính có mặt trong cuộc chiến. Họ bị chính phủ cưỡng bách ra chiến trường, v́ người ta không cho họ có chọn lựa khác".
Trong thư có người viết : "Tôi thấy khuôn mặt của anh ấy cũng giống khuôn mặt của tôi. Chúng tôi tiến đến gần nhau, tay trong tay, mặt đối mặt, và nhận ra chúng tôi là anh em của nhau". Một người lính khác đă kể lại trong lá thư gửi người yêu ḿnh rằng : "Anh đă nh́n thấy những giọt nước mắt trên khuôn mặt đồng đội. Anh nhận ra chính anh trong khuôn mặt của kẻ thù".
Khi thực hiện bộ phim, ông Christian Carion nói lên ư muốn của ḿnh, đó là ước muốn cổ động cho ḥa b́nh, cho t́nh người. Và chia sẻ một chi tiết khá lư thú trong quá tŕnh làm phim. Để bộ phim có giá trị, ông đă mời các diễn viên thuộc các quốc tịch khác nhau tham gia. Khi đóng các đoạn phim cuộc chỉến , các diễn viên ngồi ăn theo quốc tịnh của ḿnh. Người Anh ngồi riêng, người Pháp ngồi riêng, người Đức ngồi riêng. Thế nhưng sau khi diễn cảnh "Đêm Noel Hạnh Phúc" rối, các diễn viên ấy ngồi ăn chung với nhau, và cười đùa với nhau cách vui tươi và thoải mái.
Bộ phim được nhiều người khen ngợi v́ đă làm sáng lên ước vọng ḥa b́nh ngay giữa cảnh chiến tranh, và đề cao t́nh người được phát triển giữa những kẻ thù trong các chiến hào.
Với niềm tin, chúng ta nhận ra trong biến cố này, sứ mệnh của Con Thiên Chúa, vị Hoàng Tử B́nh An. Nó gợi cho chúng ta nhớ đến lời ca của thiên sứ trong ngày giáng sinh "B́nh an dưới thế cho người thiệm tâm". Bởi v́ sứ mệnh của Ngôi Hai Thiên Chúa chính là ḥa giải đất với trời, là nối kết các tâm hồn, và làm cho những kẻ xa lạ trở thành bạn hữu thân quen.
Và như thế, chúng ta nhận ra một lời kêu mời trong mùa Noel : Hăy phá đổ những hàng rào ngăn cách giữa con người, những bức tuờng phân cách chúng ta với nhau, hăy đến với nhau trong t́nh thân ái của những người anh em một nhà, v́ tất cả đều là con một Cha trên trời, và tất cả đă được Thiên Chúa yêu thương cứu độ.
ĐÊM NHẬP THỂ
Đức Giêsu đă đến lần thứ nhất trong khiêm cung, nghèo hèn. Chính. Trong thân phận giới hạn đó, Người lại muốn làm chứng cho mọi người thấy chiều kích vô biên của Thiên Chúa trong giới hạn tầm thường của một phàm nhân.
VÔ BIÊN TRONG HỮU HẠN
Thiên Chúa không biết đến bất cứ giới hạn nào. Người siêu việt trên tất cả. Bởi vậy thật là kỳ diệu, khó hiểu khi Người chấp nhận giới hạn như bất cứ thụ tạo nào. Khi xuống trần làm người, Thiên Chúa đă mặc lấy tất cả chiều kích thời gian và không gian. Chính thánh sử Luca đă cho thấy chiều kích thời gian :"Thời ấy, hoàng đế Augusto ra chiếu chỉ, truyền kiểm tra dân số trong khắp cả thiên hạ. Đây là cuộc kiểm tra đầu tiên được thực hiện thời ông Quirinô làm tổng trấn xứ Xyria" (Lc 2:1-2). Nghĩa là Đức Giêsu, Con Thiên Chúa, cũng bắt đầu hiện hữu nơi trần gian vào một thời gian nhất định. Thời gian sẽ đóng khung cuộc đời của Người như bất cứ ai. Đấng không hề có khởi điểm lại chấp nhận bị vây hăm trong ṿng thời gian chật hẹp như chúng ta. Không một thứ triết học nào có thể hiểu nổi sự kết hiệp kỳ diệu ấy.
Chiều kích không gian cũng khắt khe không kém. Đức Giêsu đă được sinh ra trong "thành vua Đavít" (Lc 2:4). H́nh ảnh huy hoàng này chỉ gợi nhớ lời hứa Chúa thực hiện cho nhà Đavít. Thực tế thật là bi thảm. Chúa đă sinh ra "trong máng cỏ" (c.7), giữa cảnh bơ vơ, hất hủi, "v́ hai ông bà không t́m được chỗ trong nhà trọ" (c.7). Một Thiên Chúa làm bá chủ toàn thể vũ trụ, chỉ t́m được một nơi sinh ra kém một người b́nh thường ! Thật là bất lực, yếu đuối !
Từ Thiên triều tráng lệ, Chúa lao thẳng xuống cảnh nghèo hèn. Cảnh tượng thật trái ngược. Chúa đến qui tụ "những người chăn chiên sống ngoài đồng" (c.8), sống "bên lề xă hội" (Kinh thánh Tân Ước : 1995). Xuất hiện như thế, làm sao Đấng Messia có thể hấp dẫn nổi những tâm hồn vẫn ngưỡng vọng một anh hùng cái thế, giải phóng dân tộc khỏi ách nô lệ Rôma ? Nhưng chính trong khung cảnh trần trụi đó, Đức Giêsu đă mạc khải tất cả nguồn ơn cứu độ, v́ "sức mạnh của Thầy được biểu lộ trọn vẹn trong sự yếu đuối" (2Cr 12:9).
Đời sống những người chăn chiên không c̣n êm ả b́nh thường nữa, v́ "họ kinh khiếp hăi hùng" trước cảnh tượng "sứ thần đứng bên họ và vinh quang của Chúa chiếu tỏa chung quanh" (c.9). Họ không hiểu chuyện ǵ xảy ra. Tất cả đều ngoài sức tưởng tượng. Như thế là bàn tay Thiên Chúa đă can thiệp vào lịch sử nhân loại ư ? Làm sao họ có thể chuẩn bị sẵn sàng ? Giữa lúc họ kinh hoàng, lạc lơng như thế, sứ thần trấn an ngay : "Anh em đừng sơ"(c.10). Chính đời sống đơn sơ nghèo hèn đă chuẩn bị cho anh em xứng đáng đón nhận "tin mừng trọng đại, cũng là tin mừng cho toàn dân : Hôm nay, một Đấng Cứu Độ đă sinh ra cho anh em trong thành vua Đavít, Người là Đấng Kitô Đức Chúa" (c.11). Thế mới hiểu được tại sao Chúa nói : "Phúc cho anh em là những kẻ khó nghèo, v́ nước Thiên Chúa là của anh em" (Lc 6:20).
Sống ngoài luật Do thái, họ không hề biết đến giấc mơ huy hoàng của một Đấng Messia oai hùng. Từ cảnh tượng nghèo hèn, họ cũng chỉ t́m gặp được Chúa trong cảnh nghèo hèn. Sứ thần cho họ một dấu chỉ phi dấu chỉ : "Anh em cứ dấu này mà nhận ra Người : anh em sẽ gặp thấy một trẻ sơ sinh bọc tă, nằm trong máng co" (c.12). Có một cái ǵ đó quá quen thuộc với cuộc sống hằng ngày của những người chăn chiên, làm sao tạo nổi dấu chỉ ? Nhưng chính sự nghèo khó mới là dấu chỉ lớn lao nhất cho sức mạnh cứu độ của Thiên Chúa. Nếu sống giữa cảnh xa hoa tráng lệ, chắc chắn những người chăn chiên đó không thể nghe muôn vàn thiên binh hợp với sứ thần cất tiếng ngợi khen Thiên Chúa rằng : "Vinh danh Thiên Chúa trên trời, B́nh an dưới thế cho loài người Chúa thương" (c.14).
Tâm hồn họ tràn ngập niềm vui, v́ Đấng đă từng làm vinh danh Thiên Chúa, nay trở thành nguồn b́nh an cho toàn thể nhân loại, trong đó họ là những người đầu tiên đón nhận vinh dự đó. Nói khác, "cuộc giáng sinh của Đức Giêsu là bảo chứng của ơn b́nh an ấy." (Kinh thánh Tân Ước 1995) Người sẽ nối kết trời đất trong một ḥa điệu tuyệt vời. Nguồn b́nh an ấy chỉ có thể kiếm thấy nơi một ḿnh Đức Giêsu, v́ "Người thật là Đấng cứu độ trần gian" (Ga 4:42). Như thế Đấng Messia Thiên Chúa sai đến c̣n oai hùng hơn anh hùng cái thế theo quan niệm trần tục của Do thái nhiều, v́ Người đến giải phóng toàn thể nhân loại khỏi nô lệ tội lỗi.
TIN MỪNG HÔM NAY
Tiếp nối công cuộc cứu độ, Hội Thánh hôm nay cũng đang nhập thể vào cuộc sống nhân loại để "biến đổi lịch sử và thế giới" (Kilcourse:1993). Mặc dù sống theo tinh thần khó nghèo, Hội Thánh luôn phấn đấu chống lại nghèo khó. Tinh thần khó nghèo đă không trở thành một khẩu hiệu mị dân. Trái lại v́ khó nghèo nên Kitô hữu mới được giải thoát để có thể dễ dàng dấn thân nhập thể như Chúa Kitô. Chẳng hạn biết bao tổ chức bác ái Công giáo đă giải thoát hàng triệu người khỏi cảnh cùng cực khổ đau. Trận lụt miền Trung vừa qua, đồng bào cũng đă đón nhận được những viện trợ tinh thần và vật chất từ những người sống mầu nhiệm Đức Kitô nhập thể. Kitô hữu không bao giờ là khách bàng quan trước những anh em đau khổ. Trái lại, "vui mừng và hy vọng, ưu sầu và lo lắng của con người ngày nay, nhất là của người nghèo và những ai đau khổ, cũng là vui mừng và hy vọng, ưu sầu và lo lắng của các môn đệ Chúa Kitô, và không có ǵ thực sự là của con người mà lại không gieo âm hưởng trong ḷng ho" (GS 1).
Kitô hữu đă chia sẻ thực sự đến tận cùng tất cả nỗi khổ đau nhân loại. Đối với nhiều người, đau khổ có thể là "kỳ đă cản mũi". Nhưng đối với Kitô hữu, đau khổ lại là lời mời gọi t́m dung nhan Thiên Chúa. Sở dĩ v́ "chúng ta được dựng nên trong Đức Kitô Giêsu, để sống mà thực hiện công tŕnh tốt đẹp Thiên Chúa đă chuẩn bị cho chúng ta"(2 Ep 2:10). Nghĩa là trước khi nhập thể cùng với Đức Kitô, "chúng ta là tác phẩm của Thiên Chúa" (c.10), được nhào luyện trong ngọn lửa t́nh yêu Thánh Linh.
Đó là lư do tại sao Hội Thánh không ngừng hoạt động cho hạnh phúc nhân loại trên mọi lănh vực và cấp độ, dù phải đổ máu. Chẳng hạn, Giáo hội không ngừng tranh đấu cho quyền sống của những trẻ sơ sinh, người nghèo, người bị áp bức, cho ḥa b́nh thế giới. Biết bao nhiêu Kitô hữu đang âm thầm hi sinh cho các người đau khổ trong các trại cùi, cô nhi viện, các xóm nghèo lao động v.v. Cùng nhập thể với Đức Giêsu, Kitô hữu sẽ làm cho cả nhân loại "thấy một ánh sáng huy hoàng" (Is 9:1) là Đức Kitô, để "đem ơn cứu độ đến cho mọi người." (Tt 2:11) "V́ chúng ta trông chờ ngày hồng phúc vẫn hằng mong đợi, ngày Đức Kitô Giêsu là Thiên Chúa vĩ đại và là Đấng cứu độ chúng ta xuất hiện vinh quang."(c.13) Đúng ra, "những món quà đó phải nhắc nhớ đến Đức Giêsu, món quà Thiên Chúa gởi cho nhân loại." (ĐGH Gioan Phaolô II:CWNews 23/12/2002)
Ngày nay h́nh ảnh Chúa Hài Nhi Giêsu không c̣n xuất hiện trên những tấm thiệp hay những món quà Giáng Sinh. Nhân vật chính đă biến khỏi sân khấu cuộc đời. Thiên hạ bận rộn và quay cuồng với việc sắm sửa cuối năm. Mấy ai dừng lại để t́m ra ư nghĩa truyền thống Giáng sinh tốt đẹp hôm nay ? Nhưng đây là thời gian "các Kitô hữu nên cầu nguyện gấp đôi, và chuẩn bị cử hành lễ Giáng Sinh với 'sự thinh lặng nội tâm', theo gương Đức Maria và thánh Giuse, và bắt chước các ngài 'sẵn sàng đón nhận thánh ư Thiên Chúa" (ĐGH Gioan Phaolô II:CWNews 23/12/2002) như một luồng sáng chiếu soi cuộc đời đầy tăm tối hôm nay.
CÁI ĐÊM HÔM ẤY ...
Lc 2:1-14
Đêm tối và đứa trẻ
Đêm nay,
bầu trời cũng tối như mọi đêm,
cũng lặng lẽ và giá lạnh như những đêm đông khác.
Đêm nay,
mỗi người vẫn ngủ yên trong mái nhà của ḿnh,
hay miên man với những thú vui của ḿnh.
Đêm nay,
mỗi người vẫn có những dự tính phải lo toan,
hay vẫn oằn vai dưới gánh nặng cuộc sống.
Và cũng đêm nay,
một đứa trẻ vừa mới chào đời tại một hang đá bên ngoài thành phố,
bởi v́ cha mẹ của đứa trẻ "không t́m được chỗ trong quán trọ."
Cùng lúc ấy, những người chăn chiên đang canh giữ đàn vật tại cánh đồng được nghe lời loan báo : "Hôm nay, Đấng cứu độ anh em đă ra đời trong thành vua Đa-vít, Người là Đấng Ki-tô, là Đức Chúa."
Quả thật, "trẻ sơ sinh bọc tă, nằm trong máng cỏ", yếu đuối như bất cứ đứa trẻ nào khác, chính là Con Thiên Chúa làm người.
Chính trong đứa trẻ này, "Thiên Chúa đă nhảy ra khỏi tàu" (ĐHY Etchegaray), Người đă từ vĩnh cửu bước vào trong thời gian, đă từ vô cùng đi vào hữu hạn.
Thiên Chúa làm người có nghĩa là giữa Thiên Chúa vĩnh cửu và con người hữu hạn đang thành h́nh một cộng đổng nhân vị, một tương giao thâm sâu vượt trên mọi thứ tương giao khác. Qua trẻ thơ bé nhỏ và yếu đuối này, cộng đổng nhân vị giữa Thiên Chúa và loài người đạt tới tầm mức cao cả nhất của sự ḥa hợp : Thiên Chúa đón nhận con người vào trong cuộc sống thần linh, con người được đối diện trực tiếp với Thiên Chúa. Hay nói cách khác, đó là một cộng đổng mà "một trái tim cạnh một trái tim" (K. Rahner). Con người được nghe tiếng th́ thầm của Thiên Chúa, lời t́nh yêu, và Thiên Chúa đón nhận toàn bộ cuộc sống của con người với tất cả những khỗ đau và phiền muộn của thân phận này.
Như thế, giữa đêm đông giá lạnh của trần gian, Thiên Chúa đă đến để thắp lên ngọn lửa vĩnh cửu, ngọn lửa đem lại hơi ấm và ánh sáng.
Giữa đêm đông của cô đơn và đam mê, giữa đêm đen của chia rẽ và hận thù, Thiên Chúa đă đến để xóa tan mọi hiềm khích và nghi ngờ. Người đă đến để trao tặng b́nh an và bắt đầu công cuộc quy tụ tất cả thành một. Người đă đến để lập một trật tự mới, trật tự trong quy tụ và b́nh an.
Giữa bóng tối của lầm lạc và tuyệt vọng, Thiên Chúa đă đến để vạch ra một con đường, bởi v́ trẻ sơ sinh bé nhỏ ấy là một con người cao cả, Con Người đích thực. Nơi Con Người ấy, nhân loại bắt đầu một đời sống mới, hướng nh́n về tương lai phía trước với hy vọng và mục đích rơ ràng. Nơi Con Người ấy, nhân loại được "làm người", tức là trở thành con người đúng nghĩa, trở thành con Thiên Chúa.
Giữa bóng tối của khỗ đau và đợi chờ, Thiên Chúa đă thực hiện toàn bộ những lời hứa trong Cựu Ước. Người can thiệp vào lịch sử nhân loại cách dứt khoát để cứu độ những kẻ là Dân của Người.
Qua trẻ sơ sinh nằm trong máng cỏ, Thiên Chúa đă bắt đầu cuộc gặp gỡ chung cuộc với nhân loại : trước hết qua những người chăn chiên, và sau đó, qua những hiền sĩ từ phương Đông đến. Cái hang đá tầm thường này trở thành điểm gặp gỡ, đổng thời cũng là nơi khởi đầu cho một hành tŕnh rất dài : hành tŕnh của chính đứa trẻ, hành tŕnh của toàn thể nhân loại tiến về với Thiên Chúa là Cha.
Đêm nay,
một đêm ngắn ngủi nhưng lại rất dài,
một đêm như mọi đêm,
nhưng lại là vĩnh cửu, là khởi đầu của Lịch Sử.
Thiên Chúa, Người vẫn thế
Cho đến ngày nay, vẫn c̣n không ít người lấy làm ngạc nhiên khi đọc lại lời loan báo của sứ thần với những người chăn chiên : ""Anh em sẽ gặp thấy một trẻ sơ sinh bọc tă, nằm trong máng cỏ"". Tại sao Thiên Chúa lại xuất hiện trong khung cảnh tầm thường và khó nghèo như thế ?
Quả thực, con người phải luôn cố gắng giữ ḿnh để khỏi choáng váng trước những "cách thế" của Thiên Chúa. Mỗi biến cố do Thiên Chúa đề xuất phải được đón nhận trong ḷng tin chứ không phải chỉ bằng lư luận. Con người phải luôn sẵn sàng t́m hiểu điều Thiên Chúa muốn dạy bảo qua từng hoàn cảnh, đôi khi rất khó tưởng tượng.
Thiên Chúa vẫn thế, Người thường xuất hiện ở những nơi người ta ít chờ đợi Người nhất. Người thực hiện những kỳ công theo cách thế riêng của Người. Chỉ có Thiên Chúa mới đưa ra những sáng kiến lạ lùng, và chỉ những ai có tinh thần trẻ trơ mới có thể hiểu được.
Tuy vậy, không phải Thiên Chúa muốn hù dọa con người hay làm cho họ bị choáng ngợp. Chính Người là T́nh Yêu, t́nh yêu đích thực. T́nh yêu ấy luôn thực hiện những điều tốt đẹp cho con người. Và cũng t́nh yêu ấy luôn có những cách thế phù hợp để tự bày tỏ chính ḿnh, đổng thời bày tỏ những điều lớn lao, vượt trên mọi thứ suy luận phàm trần.
Như thế, trong khung cảnh êm đềm của ngày lễ Giáng Sinh, sứ điệp của Thiên Chúa chính là t́nh yêu được trao tặng cho nhân loại, đặc biệt cho những thành phần vốn bị xă hội coi thường, những thành phần bị gạt ra bên lề, chẳng hạn như những người chăn chiên đang ngủ đêm tại cánh đổng.
Do đó, Con Trẻ Bê-lem trở thành một bài học về những sáng kiến diệu kỳ của Thiên Chúa, Con Trẻ ấy cũng là một mẫu gương cho bất cứa ai muốn gặp gỡ Thiên Chúa. Thiên Chúa vẫn đến với con người trong những cái b́nh thường, b́nh thường đến nỗi họ không nhận ra. Nhưng đằng sau cái b́nh thường ấy, lại là những điều quá lớn lao mà chưa bao giờ họ ngờ tới.
Tiếng nói cuối cùng
"Thiên Chúa đă đến, Người hiện diện, hoàn toàn khác với những điều chúng ta mong muốn. Trong biến cố này, mọi chuyển động đều hướng về một đích điểm duy nhất, và tận điểm đă được xác định rơ ràng. Chúng ta được kêu mời, cùng với cả trần gian, đến chiêm ngưỡng khuôn mặt của chính Thiên Chúa với tất cả nét huy hoàng rực rỡ. Công bố mầu nhiệm
Giáng Sinh chính là bày tỏ cho toàn thế giới biết rằng, qua Ngôi Lời nhập thể, Thiên Chúa đă nói lên tiếng nói cuối cùng, tiếng nói thâm sâu và tuyệt vời. Lời ấy đă được gieo vào giữa ḷng nhân loại và không thể bị lấy mất được, bởi v́ đó là một hành động dứt khoát của Thiên Chúa, và bởi v́ chính Thiên Chúa vẫn đang hiện diện giữa thế giới. Lời ấy chính là một lời tâm sự, một lời reo vui có ư nghĩa là : "Ôi trần gian, Ta mến thương ngươi ! Ôi con người, Ta yêu mến ngươi ! ...""
(Theo K.Rahner)
Đánh Thức Những Tiềm Năng
(Lc 2,1-14)
Một sự kiện có vẻ như b́nh thường
Đọc bản Tin Mừng lễ Giáng Sinh theo thánh Luca, người ta nhận thấy có những hoạt động khác nhau :
Câu chuyện xảy ra tại một địa điểm rất bé nhỏ trong toàn bộ một cuộc kiểm tra dân số trên toàn quốc. Con người ta tổ chức những việc lớn lao và rầm rộ, c̣n Thiên Chúa lại đến giữa loài người một cách khiêm tốn và âm thầm. Trong khi các viên chức đang lo kiểm tra về dân số tại từng địa phương, th́ tại máng cỏ Bêlem xảy ra một sự kiện lịch sử : một Con Trẻ ra đời.
Và từ sự kiện hầu như quá tầm thường này, lại khởi đầu từ một cuộc sắp xếp lại toàn bộ trật tự thế giới. Việc sắp xếp này vượt ra khỏi mọi quy tắc điều hành và chính trị, với sự chứng kiến của những người bị coi là hèn kém trong xă hội, đó là những mục đồng, những kẻ đang qua đêm ở những cánh đồng. Qua những con người này, tất cả nhân loại được loan báo về Tin Mừng B́nh An.
Người đă đến nhà ḿnh, nhưng người nhà chẳng chịu đón tiếp (Ga 1,11).
Nhân loại vẫn sắp xếp chương tŕnh theo những tính toán của ḿnh. Mọi sự như nằm trong tầm kiểm soát của họ. Thế nhưng, có những sự kiện vượt ra khỏi những toan tính của họ ; Thiên Chúa đến trần gian trong một nơi không ai để ư, vào lúc người ta không ngờ. Thiên hạ vẫn mải mê với những công việc của ḿnh, không có chỗ nào cho Đấng Cứu Thế trong các căn nhà. Nhưng chính sự kiện có vẻ như tầm thường ấy lại có tính cách quyết định, có ảnh hưởng trên toàn lịch sử.
Đúng vậy, chính nhờ một con trẻ mà thế giới được khai sinh và tái khởi đầu.
Theo nguyên ngữ, trẻ em là người “không nói được”. Chúng không thể ra lệnh, không thể tuyên bố điều ǵ ; ngược lại, vị hoàng đế “ra chiếu chỉ”.
Để ổn định trật tự thế giới, hoàng đế Xêda Âugusto truyền kiểm tra dân số trong khắp cả thiên hạ. C̣n Con Trẻ Giêsu đảo lộn thế giới để rồi thiết lập trật tự ḥa b́nh. Thay v́ kiểm tra, Người qui tụ nhân loại chung quanh ḿnh.
Vương quốc Thiên Chúa không giống các vương quốc trần gian : Thiên Chúa đă thiết lập vương quốc của Người nhờ một Con Trẻ, mà lời nói không phải là mệnh lệnh hay kiểm tra, nhưng sẽ là “t́nh yêu và b́nh an”.
Một trẻ thơ đă ra đời
Khẳng định như thế không có nghĩa nào khác hơn là công bố cho trần gian biết rằng có một con người đă xuất hiện, một con người không như mọi người : đó là Đức Giêsu Kitô.
Đó là một con người đă can đảm và kiên tŕ thuyết phục nhân loại về tính cách thần thiêng của Người cũng như của chính họ. Người đă thành công trong việc giúp con người nhận ra Người là Con Thiên Chúa, và nhờ Người, tất cả nhân loại đều được mời gọi trở thành những người con.
Đó là một Con Người, xuyên qua những đau đớn tột cùng, đă có ư tỏ ḿnh ra là Đấng Cứu Thế, Đấng Giải Phóng.
Đúng thế, h́nh ảnh con trẻ được bọc trong khăn, nằm trên máng cỏ gợi lên h́nh ảnh thân thể của Đấng chịu đóng đinh, được cuốn giải băng và nằm trong mộ. Con trẻ được sinh ra trong đêm Noel cũng chính là Đấng sẽ chịu chết và sẽ sống lại vào ngày Vượt Qua, đem lại chiến thắng trên sự chết.
Đứng trước máng cỏ, con người lại hướng về Thánh Thể, về Đấng đă tự nhận là “Bánh Ban Sự Sống”, và thân thể Người chính là lương thực nuôi trần gian.
Hôm nay, chính Đấng Phục sinh được sinh ra. Noel đă là dấu chỉ của mầu nhiệm Phục Sinh.
Con Trẻ được sinh ra, nhưng đă “có” từ trước muôn đời, trước khi vũ trụ được h́nh thành : “Người ở giữa thế gian, thế gian nhờ người mà có” (Ga 1,10).
Con Trẻ đó cũng là Lời Sáng Tạo, là ánh sáng huy hoàng của Thiên Chúa giữa trần gian, là nguồn mạch sự sống, hôm nay đă mang lấy h́nh hài “con người” và ở giữa nhân loại.
Một trẻ thơ đă ra đời – b́nh thường như những sinh hoạt khác của con người, b́nh thường như những đứa trẻ khác – nhưng lại khởi đầu cho những sự mới mẻ, cho một giai đoạn mới, giai đoạn có tính cách quyết định đối với vận mệnh của mỗi người cũng như cả lịch sử nhân loại.
Bởi v́, nguồn gốc của đứa trẻ này thật lạ lùng, và những hoạt động sau này cũng thật lạ lùng.
Xin một phút thinh lặng
Cần phải thinh lặng để chiêm ngắm, để lắng nghe những điều kỳ diệu hàm chứa trong mầu nhiệm này. Đó là sự thinh lặng của người mẹ đang ngắm nh́n đứa con mới sinh ra : đứa con ấy chính bà đă cưu mang và giờ đây đă được sinh ra.
Đó là sự thinh lặng của người cha đang vui mừng về một chương tŕnh lớn lao với sự góp phần nhỏ bé của ḿnh : trước mặt xă hội, ông là cha của đứa trẻ, và ông sẽ là người hướng dẫn đứa trẻ bước vào cuộc đời.
Thinh lặng
Với các mục đồng, và tất cả mọi người.
Thinh lặng.
Một khởi đầu rất đỗi dịu dàng và âm thầm.
Và chính trong sự thinh lặng ấy
lại mở ra những điều lớn lao.
Chính từ trong đêm đen thinh lặng, đă bùng lên ánh sáng chói ḷa, ánh sáng đồng nghĩa với giải thoát, với tự do. Một máng cỏ với con trẻ đă phá vỡ cái tầm thường của cuộc sống, phá vỡ bóng tối của tử thần.
Bởi v́ trong sự thinh lặng này là sự khởi đầu bao hàm những khả năng kỳ diệu : “Người đă cho chúng ta quyền để trở nên...”
Trong Đức Giêsu nhập thể, nhân loại được đánh thức với những khả năng tiền tàng mà lâu nay bị bỏ quên, bị vùi dập trong bóng tối, bị đè nặng dưới ách tội lỗi.
Sống là sinh ra, là bắt đầu.
Đó là khả năng lớn nhất con người nhận được từ Đức Giêsu Giáng Sinh. Con người phải sinh lại từ Thiên Chúa để sống một đời sống mới trong Đức Giêsu. Họ sẽ tiến bước trong Nguồn Ánh Sáng. Như Đức Kitô, họ sống giữa trần gian, “không phải là do khí huyết, cũng không phải là do ư muốn tự nhiên của con người, hoặc do ư muốn của phái nam”.
Trong họ, bắt đầu một cuộc sáng tạo, đó là b́nh minh đầu tiên của mọi buổi b́nh minh.
Như vậy, trước máng cỏ, chúng ta sẽ phải thinh lặng để nhận định rơ ràng về cơ may Đức Giêsu đem lại cho chúng ta. Đó là một đời sống mới với tất cả vẻ cao quư của nó. Đó là một nhân loại có tính “người” hơn … Rất nhiều tiềm năng trong chúng ta, trong xă hội, đă bị quên lăng, và hôm nay, Đức Giêsu xuất hiện để đánh thức những tiềm năng ấy, tạo điều kiện thuận lợi để chúng phát triển, để vươn lên.
Cùng với Đức Giêsu Giáng Sinh,
chúng ta bắt đầu
cuộc hành tŕnh mới
để làm người, và làm con Thiên Chúa
trong tin tưởng và hy vọng.
Thiên Chúa t́nh thương
(Lc 2,1-14)
Một thiếu phụ theo chồng về quê quán để khai sổ gia đ́nh, và khi về tới nơi th́ sinh con đầu ḷng, nhưng v́ không t́m được nơi trú ngụ, đành phải vào tá túc trong một cái hang, nơi tạm trú của chiên ḅ. Cái cảnh tượng thảm thương đó, thực ra ở thời nào mà chẳng có, ở nơi nào mà chẳng xảy ra. Và ở một nơi nào đó trên thế giới, có khi là ngay tại Nữu Ước, một thành phố nổi tiếng là giàu có vào bậc nhất, chứ không cần phải nói tới xứ Ấn Độ vẫn mang tiếng là nghèo và lắm kẻ lang thang. Ở một nơi nào đó, vào ngay giờ này, vẫn có những bà mẹ sinh con ở đầu đường xó chợ, bên cạnh những vũng śnh lầy, bên cạnh những đống rác, không có được một cái tă sạch để bọc con, không có một máng cỏ để đặt con nằm, và cũng chẳng có một con ḅ hay con lừa nào thở hơi ấm cho.
Những cảnh tượng như thế vẫn xảy ra hằng ngày, nhưng không mấy ai thèm để ư, nói chi đến chuyện viết thành sách hay đăng trên báo, bởi v́ nếu viết th́ lấy đâu cho đủ giấy và có viết cũng chẳng ai thèm đọc. Vậy mà biến cố xảy ra ở Bê-lem cách đây hai ngàn năm lại đă được ghi chép vào lịch sử, được nhắc tới không ngừng, và hằng năm, khắp nơi trên hoàn cầu, nhân loại hân hoan nô nức cùng kỷ niệm, có ǵ đă khiến lịch sử phải ghi lại biến cố đó ? và tại sao nhân loại lại mặc cho biến cố đó một ư nghĩa trọng đại như thế ? Hẳn là v́ con trẻ sinh ra đêm ấy tại Bê-lem không giống như các con trẻ khác, và đêm giáng sinh ấy đă mở ra một kỷ nguyên mới cho loài người.
Đúng thế, đoạn Tin Mừng hôm nay thánh Lu-ca thuật lại một cách rất đơn sơ biến cố vĩ đại nhất trong lịch sử loài người, đó là biến cố Thiên Chúa giáng sinh làm người, mà đêm nay, khắp nơi trên mặt đất, đều mừng lễ kỷ niệm, trong muôn tiếng đàn ca vang dội, muôn ánh đèn chiếu sáng tưng bừng. Giữa cảnh náo nhiệt hân hoan bên ngoài mà bất cứ ai cũng cảm thấy, dầu có tín ngưỡng hay không, nhưng đối với người Công giáo cần phải hồi tâm lại trước máng cỏ để suy niệm về mầu nhiệm giáng sinh.
Gọi là mầu nhiệm giáng sinh, v́ sự kiện Chúa sinh ra tại hang đá Bê-lem không phải chỉ là một sự kiện lịch sử như bất cứ một sự kiện lịch sử nào khác, nhưng là một mầu nhiệm, phải có con mắt đức tin chúng ta mới nh́n thấy hết ư nghĩa của nó. Thánh Gio-an tông đồ đă diễn tả mầu nhiệm nhập thể bằng một câu vắn tắt : “NGÔI LỜI ĐĂ THÀNH XÁC THỊT, LÀM NGƯỜI VÀ Ở GIỮA CHÚNG TÔI”. Mầu nhiệm nhập thể chính là niềm tin một Đấng vừa là người hoàn toàn mà cũng vừa là Thiên Chúa nữa. Con trẻ non nớt yếu hèn nằm khóc trong hang đá Bê-lem kia, đức tin dạy cho chúng ta biết : đó là Ngôi Hai Thiên Chúa, là Thiên Chúa. Thực sự, đây là một phép lạ của t́nh thương, và chỉ có t́nh thương mới làm nổi : Thiên Chúa cao sang v́ quá yêu thương loài người, đă chiếu cố hạ ḿnh xuống ngang hàng với thụ tạo, để trở nên một người như chúng ta, chung sống giữa chúng ta. T́nh yêu san bằng mọi chênh lệch, phá bỏ mọi hàng rào ngăn cách, để gần nhau, đồng hóa với nhau.
Chúa yêu thương con người nên đă làm người, Ngài đă đến để chung sống với chúng ta, đồng hành với chúng ta, chia sẻ cuộc đời với chúng ta.
Ngài là Thiên Chúa nhưng đă trở thành anh em với chúng ta. Chúa yêu thương anh em nhân loại của ḿnh bằng một trái tim nhân loại, nhưng đó không phải là một t́nh yêu tầm thường, ích kỷ mà là t́nh yêu phục vụ và dâng hiến, t́nh yêu cứu sống, và đây cũng là bài học Chúa dạy chúng ta.
Có một tác giả đă nói rằng : “Trái tim không phải là một món hàng để mua bán, nhưng là một món quà để trao tặng”. Một trái tim không biết ban tặng là một trái tim chết, sự giàu có hay nghèo nàn chỉ có thể phân biệt con người thành giai cấp, thứ bậc : có người giàu tiền rừng bạc bể, có người nghèo không một đồng xu dính túi, thế nhưng mỗi người chỉ có một trái tim, và người ta không thể cân lường được trái tim. Do đó, quà tặng xuất phát từ trái tim có giá trị không phải là ở nơi món quà nhưng là ở trái tim được gói ghém trong món quà. Một ánh mắt trong sáng, một nụ cười thông cảm, một lời nói ủi an, một bàn tay nâng đỡ…đó là bao nhiêu trái tim mà con người có thể trao tặng cho nhau, và đó cũng có thể là món quà cao quư nhất mà bao nhiêu người xung quanh đang chờ đợi nơi chúng ta.
Lạy Chúa, Chúa đă sinh xuống trần gian làm người như chúng con, Chúa cũng có một trái tim như chúng con, trái tim Chúa là một món quà luôn được ban tặng cho mọi người, xin Chúa ban cho chúng con trái tim nồng nàn để biết rung động trước những đau buồn của những người xung quanh, và luôn sẵn sàng mở rộng để trao ban, dù chỉ là một chia sẻ nhỏ mọn, v́ tin rằng tất cả những ǵ chúng con làm cho người khác là làm cho chính Chúa.
THIÊN CHÚA ĐĂ ĐOÁI THƯƠNG DÂN NGƯỜI
(Thánh lễ nửa đêm)
Thưa quí vị,
Chuyện kể rằng: Có 2 người uống rượu với nhau. Một người vốn tính lạc quan, người kia bi quan. Khi đă ngà ngà say, người lạc quan chỉ chai rượu nói: “Vui vẻ đi anh, chúng ta c̣n nửa chai nữa.” Người bi quan buồn rầu đáp: “Vui thế nào được, sắp hết rượu đến nơi rồi.” Chẳng hiểu tôi thuộc về hạng người nào? Lạc quan hay bi quan? V́ chưa chi đă nh́n thấy Giáng sinh đi qua. Sự náo nhiệt của ngày lễ sắp hết. Thế là một mùa đáng nhớ nữa rơi vào kỷ niệm.
Đúng vậy, đêm nay những món quà cuối cùng được thuê gói giấy, đóng hộp và gửi đi. Các bữa tiệc mừng tại văn pḥng, trường học, công sở đă văn. Bánh kẹo, thịt khô, rượu mùi, tạp hoá trang hoàng đă được đặt mua xong và sẵn sàng cho lễ hội ngày mai. Gia đ́nh, bạn bè, khách khứa đă lo liệu xong quần áo, giày dép, mũ nón để đi thăm hỏi thân nhân, họ hàng, làng xóm, láng giềng hoặc du ngoại. Sau thánh lễ nửa đêm, ai nấy đều buồn ngủ. Nhưng vẫn cố gắng hoăn đến chiều ngày lễ lúc đó sẽ làm một giấc ngon, c̣n bây giờ chưa thể bỏ rơi cuộc vui mừng lễ, đón tiếp khách khứa. Tuy nhiên, rồi sẽ đế lúc tan tiệc ră đám. Người ta sẽ thu gom hang đá, cây thông, đồ vật trang hoàng cất đi cho mùa Noel sang năm, phế thải quăng ra đường cho phu quét rác dọn đi. Chừng hai ba ngày nữa chạy ra các cửa tiệm mở sớm để mua hàng hoá đại hạ giá dành cho sang năm. Dĩ nhiên, cũng hai ba ngày nữa các hoá đơn sẽ dồn dập bay tới và chúng ta méo mặt lo liệu tiền bạc trả các công ty, chậm trễ sẽ chịu lăi suất cao hơn. Cuối cùng mọi người mệt nhoài, nhưng hài ḷng về một lễ Giáng sinh đă qua. Chúng ta nghỉ ngơi và chờ đợi ngày đi làm như b́nh thường. Câu chuyện đúng như vậy không, thưa quí vị?
Nhưng xin nhớ, những hoạt động đó là của thế gian, những nhà kinh doanh buôn bán, ngân hàng kiếm lời. C̣n đối với tín hữu, chúng ta nh́n Giáng sinh bằng thái độ khác, nghiêm chỉnh hơn. Các lễ hội, sinh hoạt phụng vụ đối với tâm hồn tín hữu mang ư nghĩa sâu xa, bền vững hơn. Chúng ta vừa trải qua bốn tuần lễ Mùa Vọng, đón chờ, khao khát Chúa đến thăm. Chẳng lẽ lại có thái độ hời hợt như vậy sao? Không, Giáng sinh không chấm dứt vào chiều 25 hoặc 26/12 nó chỉ là khởi đầu và kéo dài tới 2 tuần lễ nữa, chứ không phải một hoặc hai ngày. Nó giúp chúng ta ư thức và đáp trả ḷng tốt của Thiên Chúa, Đấng đă tưới gội ơn lành xuống thế gian. Nó nuôi dưỡng đời sống thiêng liêng mỗi tín hữu chứ đâu phải lễ hội mua vui chóng qua? Nó khích lệ đôi mắt chúng ta nh́n rơ những biểu hiện khác nhau của vinh quang Thiên Chúa trên trần gian.
Do đó, mùa Giáng sinh là thời gian chúng ta ư thức Thiên Chúa bày tỏ quyền năng và ơn lành cho loài người. Chóp đỉnh của nó là lễ Chúa chịu phép rửa mà các tín hữu đông phương mừng như lễ sinh nhật mới. Các bài đọc suốt hai tuần này đồng hành với tâm trí tín hữu, ban khả năng cho họ ch́m sâu vào mầu nhiệm Giáng Sinh và Thiên Chúa tỏ ḿnh cho nhân loại. Tháng 7/1969 phi hành gia Neil Armstrong và hai người bạn đổ bộ lên mặt trăng. Cả thế giới nín thở chờ đợi và theo dơi các hoạt động của họ. Khi hoàn thành sứ vụ, trở về trái đất, lập tức họ được tôn vinh anh hùng nhân loại. Người ta tổ chức ăn mừng linh đ́nh, diễu hành phố xá, h́nh ảnh xuất hiện trên mặt báo chí toàn cầu. Thiên hạ nhảy múa, ḥ reo. Nhưng chỉ hai tháng sau, chẳng ai c̣n nhớ tới họ nữa và chuyến đi “nổi tiếng” của họ cũng rơi vào quên lăng.
Tuy nhiên, có một trẻ thơ sinh ra trong nghèo đói tối tăm hơn hai ngàn năm trước, th́ nay lại được nhớ đến, ca tụng và ăn mừng muôn thủa. Niềm vui ngày em sinh ra tràn ngập mọi tâm hồn. Nơi em chào đời, làng nhỏ Bethlem, đi vào kư ức như một kỷ vật không thể quên. Thử hỏi tại sao ? Câu trả lời chỉ có thể là lợi ích thiêng liêng em mang đến cho trần gian. Armstrong và các bạn bất quá đem được mấy kg bụi đất mặt trăng về. Nhưng quà của Chúa Hài Đồng thật vô giá: Đời sống thần linh. Cho nên nhân loại vui mừng không kể siết, người ta kỷ niệm năm này qua năm khác mà vẫ chưa no thoả, cơ hồ như tồn tại vĩnh hằng. Vậy th́ hời hợt thế nào được?
Bài đọc một đêm nay, Isaia nói rơ việc này hơn: “Đoàn dân đang lần bước giữa tối tăm, đă thấy một ánh sáng huy hoàng; đám người sống trong ṿng bóng tối, nay được ánh sáng bừng lên chiếu rọi… Họ mừng vui như người ta hỷ hoan trong mùa gặt. V́ cái ách đè lên cổ dân, cây gậy đập xuống vai họ và ngọn roi của kẻ hà hiếp, đều bị Ngài bẻ gẫy, đập tan.” Chúng ta đă từng ngớ ngẩn cậy dựa vào ánh sáng thế gian và phải thất vọng. Chúng ta đă tin tưởng vào quyền lực, tiền tài, kỹ thuật, văn minh, tưởng chừng như chúng sẽ đem lại hạnh phúc nhưng đă nhầm. Thế giới với nạn khủng bố, kỳ thị, ghen ghét, đố kỵ, thực ra là đúng như lời vị tiên tri: “mảnh đất tối tăm.” Hơn nữa những thứ mà chúng ta coi như tự do hạnh phúc, th́ Isaia nói thực tế chỉ là “ách trên vai, gậy trên lưng, roi vào ḿnh…” Bởi v́ thế gian chẳng bao giờ lắng nghe tiếng êm dịu của hoà b́nh. Ngược lại, liên tục gây hấn và chiến tranh hoặc dùng ngôn ngữ của vị tiên tri: “giày lính nện xuống rần rần, áo choàng đẫm máu”. Nghe kỳ lạ không quư vị ? Vậy chúng ta chẳng thể bảo vị tiên tri cổ lỗ, lỗi thời. Ong mô tả điều chúng ta chứng kiến hàng ngày chung quanh ḿnh, cả hai b́nh diện thế giới và đời sống cá nhân ! Có ai không phải vật lộn ? Có ai không phải đấu tranh ? Thiêng liêng, kinh tế, văn hoá, chính trị? Thực ra Isaia tường thuật những nhiễu nhương của thời ông, trên đất nước ông. Nhưng cũng là của thời chúng ta, trên thế giới hiện nay. Cho nên chúng ta được nhắc nhớ rằng: đừng tự cao tự đại. Người ta chẳng có khả năng tháo gỡ những khó khăn ấy mà phải cậy nhờ vào Hoàng tử hoà b́nh, Cố vấn kỳ diệu, Thần linh dũng mạnh, người Cha muôn thủa như tuyển dân Dothái ngày xưa vậy. Thiên Chúa đă nh́n thấy những nhọc nhằn, khổ nhục của chúng ta và đă gửi Đấng “quyền bính bao la, hoà b́nh vô tận” đến cứu giúp. Chẳng v́ công nghiệp chúng ta nhưng chỉ v́ “yêu thương nồng nhiệt Đức Chúa các đạo binh sẽ thực hiện cứu vớt”. Tuy nhiên, không phải bằng đường lối chúng ta chờ đợi mà bằng đường lối riêng của Ngài, theo thượng trí và khôn ngoan vô cùng.
V́ vậy nếu không có ánh sáng Chúa soi dẫn, chúng ta chắc chắn không thể đáp trả chính xác tiếng Ngài mời gọi, lại rơi vào bóng tối và thảm cảnh lầm lạc thế gian. Thực tế, các kinh sư, tư tế, kư lục Do thái xưa đă mắc vào con đường ấy. Ngày nay cũng vậy thôi, nếu chúng ta không biết cầu xin và tỉnh thức. Chè chén vui chơi tối ngày th́ làm thế nào tranh thủ được ơn Chúa? Xin nhắc lại rằng: Ngài không đến trong đường lối rực rỡ vinh quang với kèn đồng, lửa cháy, sấm sét, binh hùng tướng mạnh mà trái lại, bé nhỏ nghèo hèn. Hôm qua chúng ta gọi là “quy luật Belem”. Thánh Phaolô viết trong bài đọc 2 rằng : “An sủng dạy chúng ta phải từ bỏ lối sống vô luân và những đam mê trần tục mà sống chừng mực, công chính và đạo đức ở thế gian này.” Thánh nhân c̣n thêm: “Người đă tự hiến để cứu chuộc chúng ta cho thoát khỏi mọi điều bất chính và để thanh luyện chúng ta, khiến chúng ta thành dân riêng của Người, một dân hăng say làm việc thiện.”
Thánh Luca rơ ràng hơn khi mô tả Thiên Chúa xuất hiện giữa nhân loại trong vóc dáng một hài nhi nghèo khổ. Thánh nhân mở mắt cho chúng ta xem thấy và chiêm ngắm Hoàng tử Hoà b́nh nằm trong máng cỏ : “Bà sinh con trai đầu ḷng, lấy tă bọc con, rồi đặt nằm trong máng cỏ, v́ hai ông bà không t́m được chỗ trong nhà trọ.” Thế đấy, Thiên Chúa đến với nhân loại như vậy và sẽ c̣n đến nữa, đến nữa trong đường lối bé nhỏ, khiêm hạ, nghèo hèn. Chắc chắn chúng ta chẳng gặp Ngài nếu cứ ăn ở huyênh hoang kênh kiệu, đầy kiêu căng tự măn.
Phúc Âm đêm nay có nguy cơ nhàm chán. Câu truyện kể đi thuật lại nhiều lần khiến có người thuộc ḷng. Thượng vị La mă ra chiếu chỉ kiểm tra dân số. Thánh Giuse và Đức Mẹ trở về quê cũ Belem. Đức Mẹ đang mang thai. Không có chỗ trong quán trọ. Đức Mẹ sinh con tại hang chiên cừu. Đặt con nằm ở máng cỏ ḅ lừa… Chuyện quá quen thuộc khiến người ta đọc như cái máy ghi âm mà chẳng hiểu chi. Thực ra Thiên Chúa đă sử dụng thượng vị La mă làm công cụ để thực hiện chương tŕnh của ḿnh. Thượng vị kiêu ngạo truyền biến thần dân của ông thành con số để dễ bề đánh thuế. Ngơ hầu có tiền cung cấp cho các đạo binh to lớn của Đế quốc và ăn chơi thoả thích. Nhưng Thiên Chúa lại có kế hoạch khác. Và dùng Caesar để thực hiện. Phúc Âm tả đúng câu châm ngôn cổ xưa: “Thượng Đế hành động trong những đường lối mầu nhiệm.” Xét trong lịch sử, khi thời thế trở nên tồi tệ, Thiên Chúa giơ tay can thiệp để cứu vớt dân lành. Chẳng thế lực nào ngăn cản hay phá vỡ nổi. Luca thuật lại cuộc kiểm tra nữa của đế quốc Rôma. Thiên Chúa xuống thế làm người và được liệt kê như một con số trong các con số nô lệ của đế quốc. Ngài cư ngụ giữa nhân loại như vậy đó. C̣n chúng ta tranh giành nhau địa vị, cấp bậc. Thử hỏi có xứng đáng làm môn đệ Chúa ? Xin nhớ các Thiên sứ không về phe với Roma, những kẻ cầm quyền bằng sức mạnh áp bức. Các vị loan báo Thiên Chúa uy linh đă đến với nhân loại và ngự giữa loài người. Nhưng ở đâu ? Một tỉnh nhỏ nghèo nàn Palestine, một chấm nhỏ trên bản đồ đế quốc mà Caesar giữ trong pḥng chiến lược. Cố vấn kỳ diệu của Isaia cư ngụ chỗ nào ? Chiếc ao tù gọi là Bethlem. Ngài sống ở đâu? Miền Galilea mà các lănh đạo tôn giáo ở Giêrusalem khinh bỉ, coi như nước sôi đỗ, nửa đạo nửa đời, không đáng lưu tâm. Vậy th́ Thiên Chúa dũng mănh làm chi ở đó ?
Các chuyên viên Kinh Thánh giải thích rằng, khi nói đến Bethlem người ta gợi nhớ Đavit, ông vua vĩ đại của Israel. Một ông vua mục tử chăn dắt dân riêng của Thiên Chúa trong hoà b́nh và công lư. Dưới triều đại Đavít kẻ què được nâng đỡ, người nghèo được cho ăn, kẻ ngoài lề được trọng vọng, bà goá, trẻ mồ côi được bênh đỡ. Cho nên khi thiên sứ báo tin, các mục đồng hiểu ngay Thiên Chúa đă đoái thương dân Ngài. Thượng Đế đă để ư đến kẻ vô danh tiểu tốt và thân hành xuống chăn dắt họ bằng ánh sáng huy hoàng bao bọc khắp vùng. Sẽ chẳng c̣n số phận hẩm hiu trong thế giới được Thiên Chúa cai trị. Chẳng ai ngoài tầm săn sóc của Chúa. Mọi người được tôn trọng, chứ không riêng ǵ giai cấp được ưu đăi của đền thờ hay cung triều Caesar. Thiên sứ không báo Tin Mừng riêng cho họ nhưng cho mọi kẻ thiện tâm.
Vậy th́ đêm nay chúng ta không chỉ cử hành trong hân hoan ngày Chúa giáng sinh, nhưng tất cả mọi kẻ sinh lại trong Lời Chúa. Lời đă cưu mang chúng ta theo ư Thiên Chúa và đă hạ sinh chúng ta trên trái đất này. Đó là Tin Mừng chúng ta đă nghe các Thiên sứ loan báo, cũng là niềm vui cho toàn dân. Tất cả chúng ta đă từng sống trong bóng đêm tối tăm, hôm nay được nh́n thấy ánh sáng vĩ đại. Tất cả chúng ta đă từng đi lưu đày trong vùng đất u sầu. Nhưng Thiên Chúa đă trở thành một con người như chúng ta và sống giữa loài người để có thể dẫn dắt mọi linh hồn về cùng Chúa Cha. Cuộc đời Chúa Kitô chính là thể hiện t́nh yêu của Thiên Chúa cách cụ thể bằng xương thịt, máu huyết nhân loại.
Chúng ta đáp trả ra sao ? Liệu chúng ta bằng ḷng sống cuộc đời Thiên Chúa bày tỏ đêm nay ? Tức khước từ ích kỷ, tham lam, quyền lực, giàu sang để mặc lấy tâm t́nh trẻ thơ Giêsu? Chúng ta thờ lạy “Cố vấn kỳ diệu, Thiên Chúa dũng mănh” nơi Hài nhi mới sinh. Chúng ta noi gương “người Cha muôn thủa” bằng yêu mến và săn sóc kẻ nghèo khó, đơn côi, goá bụa. Chúng ta dấn thân phục vụ “Thủ lănh Hoà b́nh” bằng tiêu diệt hận thù dưới bất cứ h́nh thức nào, lời nói, việc làm. Xin đừng lựa chọn ghi tên vào sổ “kiểm tra” của Caesar, nhưng vào sổ các con cái Thiên Chúa, công dân Nước Trời hầu được hướng dẫn bằng ánh sáng huy hoàng đêm nay. Amen.
Giáng Sinh Niềm Vui Cho Mọi Người
Hàng năm, cứ mỗi độ đông về kèm theo tiết trời se lạnh, mọi người có vẻ như thu ḿnh lại trong những chiếc áo ấm. Nhưng trong sâu thẳm tâm hồn mỗi người không dấu nổi sự háo hức, mong đợi những cánh thiệp, những món quà hoặc kỳ nghỉ mát đó đây.
Giáng sinh mang lại niềm vui cho mọi người. Trong dịp này, trẻ em trông mong nhận được quà từ tay ông già Noel; các thanh niên, thiếu nữ có cơ hội tặng quà cho nhau để thổ lộ t́nh cảm; con cái bày tỏ ḷng hiếu thảo với cha mẹ; bạn bè, đồng ngiệp trao cho nhau những cánh thiệp kèm lời chúc, mong ước, t́nh cảm tốt đẹp nhất. Các cửa hàng bày bán đủ thứ : hang đá, cây thông, dây kim tuyến, đèn màu và thiệp noel v.v.. Trên nhiều tuyến đường, các quán ăn hầu như phục vụ khách hàng thâu đêm. Đặc biệt nơi nhà thờ được trang trí hang đá, cờ, ngôi sao, đèn màu rực rỡ. Nhiều tốp thanh niên nam nữ, người già và trẻ em luân phiên chụp ảnh, chiêm ngắm, rảo quanh tận hưởng niềm vui Giáng sinh. Đối với người Kitô hữu, chúng ta được mời gọi đón nhận niềm vui Giáng sinh không chỉ dừng lại ở những phần quà hay kỳ nghỉ mà phải vượt lên mọi điều mắt thấy, tai nghe để đi vào niềm vui của mầu nhiệm Giáng sinh : ngày Hài Nhi Giê-su sinh ra.
Giáng Sinh – dấu chỉ của t́nh yêu
T́nh yêu vốn là một ngọn lửa vừa chiếu sáng vừa sưởi ấm. Hài Nhi Giêsu là nhịp cầu liên kết t́nh yêu giữa Thiên Chúa và nhân loại. T́nh yêu đă đi đến tận cùng và trao ban cho nhân loại món quà cao quí nhất không ǵ có thể sánh được. Trao ban Đức Kitô là trao ban tất cả. Đức Giêsu là hiện thân của t́nh yêu Thiên Chúa đi t́m con người. Thiên Chúa đă t́m thấy con người trong những nỗi đau khốn cùng tột độ của họ. Thật lạ lùng ! Thiên Chúa quá yêu thương đến độ ḥa ḿnh với sự khốn cùng của nhân loại. Thiên Chúa đă mặc lấy bản tính nhân loại nên “bóng đêm” nhân loại nhận được “ánh sáng” của Thiên Chúa. Những người khổ đau, yếu đuối, tội lỗi, bị Xă hội bỏ rơi đă nhận được ánh sáng yêu thương của Thiên Chúa qua Hài Nhi Giêsu. Ánh sáng Thiên Chúa đă soi sáng kiếp người tối tăm. Ánh sáng Thiên Chúa sưởi ấm cho nhân loại lạnh lẽo.
Giáng Sinh – dấu chỉ của niềm tin
Giáng sinh chiếu tỏa trên những tâm hồn thiện chí. Đêm nhân gian vẫn c̣n trong mê đắm. Nhưng vẫn có những tâm hồn thiện chí tỉnh thức. Đó là những tâm hồn bé nhỏ nghèo hèn, những cuộc đời khiêm tốn sống âm thầm trong bóng tối. Họ là những người nghèo của Thiên Chúa. Qua thánh sử Luca, chúng ta biết được họ là thánh Giuse, Đức Maria và các mục đồng (x. Lc 2,8-20). Nhờ khiêm nhường nên họ sẵn sàng đón nhận thánh ư Thiên Chúa. Nhờ tỉnh thức nên họ nhạy bén đón nhận những dấu chỉ Thiên Chúa gửi đến. V́ có tâm hồn đơn sơ nên họ nhận được ân sủng : “vinh quang của Chúa chiếu tỏa chung quanh” (Lc 2,9). Trong khoảnh khắc ngỡ ngàng, sứ thần đă loan báo cho họ : “Người là Đấng Kitô Đức Chúa” (Lc 2,11). V́ thiện chí nên họ hăng hái lên đường ngay khi nhận được tín hiệu : “Anh em cứ dấu này mà nhận ra Người : anh em sẽ gặp thấy một trẻ sơ sinh bọc tă, nằm trong máng cỏ” ( Lc 2, 12) và họ đă tin.
Giáng Sinh - dấu chỉ của hy vọng
Hài Nhi Giêsu là hạt giống bé bỏng Thiên Chúa gieo vào thế giới. Những tâm hồn thiện chí là mảnh đất ph́ nhiêu. Những người nghèo của Thiên Chúa âm thầm kiên tŕ chờ đợi, nhưBa Vua ngước mắt lên trời t́m kiếm. Và niềm khao khát đă được đáp ứng. Đó là Hạt mầm Giêsu sẽ trở thành cây cao bóng cả cho muôn loài trú ngụ. Mặt trời Giêsu sẽ trở thành mặt trời chính ngọ soi chiếu đêm tối nhân gian. Ánh b́nh minh Giêsu hứa hẹn một ngày mới chan ḥa ánh sáng và niềm vui. Với Hài Nhi Giêsu, một thời đại mới khởi đầu : những người bé nhỏ được nâng lên, những người nghèo hèn được kính trọng. Giêsu chính là hạt mầm hy vọng mà Thiên Chúa đă gieo vào thế giới.
Ước ǵ mỗi người chúng ta hăy để cho Mầu Nhiệm Giáng sinh thắp sáng trong tâm hồn. Mầu Nhiệm Giáng sinh ấy không chỉ sáng lên niềm vui, niềm tin, niềm hy vọng, mà c̣n chia sẻ ánh sáng của Hài Nhi Giêsu với những người chung quanh, như những mục đồng : “họ kể lại điều đă được nói với họ về Hài Nhi này” (Lc 2,17). Như vậy, Giáng sinh mới là niềm vui cho mọi người.
Thỏ Trắng - người mang tên số 9
Tâm Hồn Giáng Sinh
Đêm Noel rộn ră với những bài hát vui, những cảnh vui. Giữa những ồn ào tấp nập này, tôi cảm nhận một sự thức tỉnh nơi chính ḿnh. Với tâm trạng này, tôi đến với Chúa Giêsu. Tôi gặp Người trong hang đá. Tôi nh́n Người và Người nh́n tôi. Sự gặp gỡ bằng cái nh́n thân thương này khiến tôi cảm được rằng : Chúa Giêsu không buồn v́ tôi đến với Người bằng cả con người của tôi. Trái lại Người ḥa điệu tâm hồn của tôi trong tâm hồn Người. Nhờ vậy, tôi cảm nghiệm giá trị đích thật của sự chia sẻ.
Tôi thấy việc đầu tiên Chúa Giêsu đă thực hiện khi xuống trần gian là chia sẻ với những người đau khổ, nghèo hèn, đói rét. Cả những con người đang ch́m đắm trong nỗi cô đơn, hay bị Xă hội loại trừ. Ngài đă chào đời bằng tiếng khóc của một hài nhi bé bỏng yếu đuối. Bước vào đời trong thân phận nghèo : không nhà cửa, không địa vị, không tài sản. Bằng sự chia sẻ đầy khiêm tốn, Đức Giêsu đă làm chứng Người là Con Thiên Chúa từ trời cao giáng trần.
Bằng sự chia sẻ thân phận đầy hy sinh, Đức Giêsu đă cho thấy t́nh yêu của Thiên Chúa đối với nhân loại là thiết thực đến mức nào.
Bằng sự chia sẻ dấn thân quên ḿnh, dám chấp nhận bước vào cơi khổ của kiếp người, Đức Giêsu đă nâng con người lên địa vị làm con Chúa, đưa họ về Thiên Chúa T́nh Yêu.
Bằng sự chia sẻ đầy thân thương, Đức Giêsu đă ở giữa dân nghèo, cùng với dân nghèo, phấn đấu cho một cuộc đời tự do hơn, công b́nh hơn, nhân bản hơn, nhân phẩm hơn, nhân đạo hơn.
Từ kinh nghiệm trên đây, tôi cho rằng : Sự chia sẻ nghèo hèn của tôi như là một việc bé nhỏ nhưng mang lại một ư nghĩa. Nếu Chúa Giêsu thực hiện ngay đêm Giáng sinh, th́ việc chia sẻ đó cũng cần được chúng ta thực hiện với anh em, khi kỷ niệm Giáng sinh của Người.
Người ta thường nói : Hồn đất nước, hồn sông núi, hồn dân tộc, hồn thời đại. Nói Hồn là để chỉ sự sống và những giá trị cao quí nhất làm nên sự sống một nước, một dân, một thời. Hồn sống đạo cũng được hiểu theo hướng đó.
Thực vậy, hồn sống đạo chính là chia sẻ sự sống của Chúa Giêsu Kitô với mọi người. T́nh yêu thương của Chúa Giêsu là một t́nh yêu thương được diễn tả bằng chia sẻ những khổ cực của những kẻ bị đọa đày, và bằng sự phục vụ, tha thứ, thăng tiến con người .
Hồn Phúc Âm là chân lư của Chúa Giêsu, một chân lư nhân sinh soi cho lương tâm chúng ta thấy : Cội nguồn của ta là Thiên Chúa T́nh yêu, đời của ta, dù thế nào đi nữa, vẫn được Chúa yêu thương, đợi chờ, miễn là chúng ta biết đi t́m Chúa và biết chia sẻ Tin Mừng với người khác.
Hồn Phúc Âm là tin cậy và thực thi thánh ư Chúa Cha theo gương Đức Giêsu. Nhờ vậy chúng ta dâng cuộc đời phục vụ, chia sẻ, hy sinh của chúng ta trong thánh lễ thờ phượng Thiên Chúa.
Hồn Phúc Âm là đi theo hướng dẫn của Thần Linh Đức Kitô, để có những đổi mới và sáng tạo trong việc chia sẻ với đồng bào, đất nước trên mọi chặng đường lịch sử.
Nếu Chúa muốn những đổi mới và sáng tạo sẽ được thực hiện theo tinh thần khiêm tốn, khó nghèo và chia sẻ nơi hang đá Belem, th́ chúng ta hăy sẵng sàng với tâm hồn tạ ơn ca tụng Chúa.
Đỗ Lực - 2006 - dzuize@gmail.com
ĐƯỜNG NÀO CHO CHÚA ĐẾN
“Đêm đông lạnh lẽo Chúa sinh ra đời . . .”
Tiếng hát vang vọng vào tận cơi ḷng tôi.
Chúa sinh vào nửa đêm,
lúc tối tăm nhất một ngày hăm bốn tiếng.
Đêm huyền nhiệm.
Đêm kinh hoàng.
Đêm tưng bừng.
Đêm thanh b́nh.
Con Thiên Chúa được Trinh Nữ Maria rất thánh sinh ra nửa đêm tại Bêlem, giữa tiết đông băng giá. Chúa đến trần gian trong một thời khắc kinh dị nhất đêm trường .
Nếu như thế chưa đủ gây kinh hoàng , th́ hai yếu tố sau đây cũng làm tăng sợ hăi trong ḷng người. Người sinh ra trong một miền đất xa lạ và trong giá buốt. Đây là lúc chúng ta mừng ngày Ngôi Lời vĩnh hằng sinh vào lịch sử nhân loại. Một thời gian đầy bóng tối (NỬA ĐÊM), bất an (BÊLEM ... một miền đất xa lạ) và khó chịu (GIÁ BUỐT). Đó là thời gian nhân loại khao khát ánh sáng, sự an toàn và ấm cúng, Chân lư, Công chính và B́nh an. Tóm lại, thời gian toàn dân mong đợi ƠN CỨU ĐỘ.
Bất cứ thời điểm đen tối nhất nào trong cuộc đời cũng chính là thời điểm nhớ Thiên Chúa đi vào trần gian lúc đen tối nhất trong ngày. Dù khó phóng tầm nh́n vượt trên sự tăm tối tới đâu, vẫn cần phải nhớ Thiên Chúa đă sinh vào cuộc đời chúng ta. Tham dự thánh lễ nửa đêm, chúng ta chào mừng ánh sáng vĩnh hằng đến phá tan bóng tối. Trong phụng vụ, chúng ta ca ngợi và cảm tạ Thiên Chúa đă sai Đức Giêsu Kitô đến cứu độ nhân loại.
Khi dâng Thánh Lễ Nửa Đêm, chúng ta có thể can đảm chào mừng CÔNG LƯ đến dẹp tan bóng tối trong đời ta. Có thể được an ủi trong sự B̀NH AN v́ Thiên Chúa hiện diện vào những thời kỳ chúng ta đau khổ nhất. Chúng ta có thể được an vui v́ CHÂN LƯ trao ban cho chúng ta vào những giai đoạn lung lay nhất trên hành tŕnh về nhà Cha . . . Chúng ta nhớ . . . Emmanuel . . .Thiên-Chúa-ở-cùng-chúng-ta !
Thánh Augustinô khuyên cộng đoàn hành động để đền ơn Chúa Kitô đă phá vỡ đêm đen thế gian : “V́ Chúa Kitô là chân lư, b́nh an và công lư, hăy cưu mang Người trong đức tin, sinh Người trong hành động, để điều ǵ cung ḷng Mẹ Maria đă làm cho thân thể Chúa Kitô, tâm hồn bạn có thể làm cho luật Chúa Kitô.”[i] Như thế, chúng ta có thể trở thành khuôn đúc Chúa Kitô cho mọi người. Làm sao khi nh́n vào chúng ta, mọi người có thể thấy khuôn vàng thước ngọc của Chúa Kitô trong cuộc sống đầy xáo trộn và khủng hoảng hôm nay ?
Mới sinh ra, Chúa đă mạc khải một khuôn mẫu đặc biệt kéo dài suốt cuộc đời và sứ vụ của Người. Những điều nh́n thấy nơi Hài Nhi Giêsu, cũng sẽ thấy nơi Con Người Giêsu sau này. Người đă đi vào những khung cảnh tăm tối và những nẻo đường gồ ghề, bụi bặm với những hạng người vô học, nghèo đói, tội lỗi, bệnh tật v.v. Ngay cả khi sống lại, Người cũng không xuất hiện nơi Đền Thờ Giêrusalem với những người học thức, quyền thế đạo đời. Trái lại Người đến với dân quê, những phụ nữ đang than khóc, những người đàn ông nhát như cáy đang co ḿnh trong pḥng kín, những người không có vị thế trong đạo, không có ảnh hưởng chính trị, không được giáo dục nhiều.
Đêm Giáng Sinh khai mở một thời đại mới, thời đại mạc khải về t́nh yêu quảng đại và nhân hậu của Thiên Chúa. Đức Kitô sinh trong căn nhà của những người tội lỗi, những căn nhà dẫn tới những hầm mộ tăm tối. Người đă phá tung ngục tử thần để đem lại sự sống và phục sinh cho những bộ xương khô là chúng ta.
“Ngôi Lời đă trở thành người phàm và cư ngụ giữa chúng ta.”[ii] Người đă hiện hữu trong thân phận đầy giới hạn của kiếp người. Người hiện diện để mọi người thấy Thiên Chúa rất quan tâm và ưu ái đối với con người. Ưu ái đến nỗi Người muốn họ hiệp thông sâu xa với ḿnh. Nhập Thể là đường lối tuyệt diệu nhất để nối kết con người với Thiên Chúa. Tới một khoảnh khắc nào đó, Ngôi Lời Thiên Chúa đă nhận lấy xác phàm để cứu độ chúng ta, mặc dù Người đă hiện hữu từ muôn đời.
Bây giờ, Người trở thành người phàm để hiện hữu một cách cụ thể và sống động bên chúng ta. Nhờ đó, Người có thể gần gũi mạc khải và đối thoại với mọi người một cách thân mật nhất. Nơi Ngôi Lời Nhập Thể, Thiên Chúa đạt tới tột đỉnh mạc khải về t́nh yêu. Từ nay, lịch s&